Vitary.

De druk voel je. Waar hij landt niet.

Periodes van stress horen bij het leven. Maar als hoge druk de norm wordt, kan dat je slaap, je eetgewoonten, hoeveel je beweegt en je stofwisseling beïnvloeden. Onderzoek laat een verband zien tussen langdurige stress en meer visceraal vet, dat zich kan opbouwen terwijl je gewicht gelijk blijft.

Chronische stress zie je onder de oppervlakte terug

In een onderzoek onder ruim 1.800 volwassenen hadden mensen met meer chronische stress meer visceraal vet toen ze zo'n drie jaar later opnieuw werden gemeten.

Experimenteel onderzoek bij primaten wijst dezelfde kant op, en suggereert dat het verband oorzakelijk kan zijn: langdurige sociale stress leidde daar tot meer visceraal vet en tot meer plaquevorming in de kransslagaders.

3 JAAR LATERMeer chronische stress nu, meer visceraal vet bij de vervolgmeting drie jaar later.

Gevonden in een cohort van ruim 1.800 volwassenen. Het onderzoek waarnaar we hier linken, is het experimentele onderzoek bij primaten dat erop wijst dat het verband oorzakelijk is.

Primatenonderzoek, Am J Primatology 2009 (opent in een nieuw tabblad)

Wat cortisol ermee te maken heeft

Cortisol is een onmisbaar hormoon met een eigen dagritme. Het stijgt rond het wakker worden en daalt richting de avond, en helpt zo je slaap-waakritme, je beschikbare energie en je stofwisseling te regelen. Bij stress stijgt het ook even, zodat je lichaam een uitdaging aankan.

Wordt stress chronisch en blijft het herstel beperkt, dan kan dat evenwicht ontsporen. Onderzoek wijst erop dat een veranderde cortisolsignalering je eetlust en je beloningsgevoel bij eten kan beïnvloeden, waardoor zoet en vet eten aantrekkelijker wordt. En juist visceraal vet lijkt extra gevoelig voor cortisol.

Samen met de veranderingen in slaap, beweging en eten die ermee gepaard gaan, is dat een plausibele biologische route van langdurige stress naar visceraal vet.

Stress
  • Psychische stress
  • Slecht slapen
  • Hormonale veranderingen
  • Weinig beweging
  • Voeding
Hoger cortisol

Als stress chronisch wordt en herstel kort blijft, kan cortisol verhoogd blijven.

  • Chronische stress (verhoogd cortisol)Normaal ritme
Veranderingen in lichaamssamenstelling

Een veranderde werking van cortisol kan je eetlust en de beloning van eten beïnvloeden, waardoor suikerrijk en vet eten aantrekkelijker wordt.

  • Meer visceraal vetVet wordt eerder rond de organen opgeslagen.
  • Minder spiermassaSpiermassa kan in de loop van de tijd afnemen.
  • Zwakkere bottenJe botdichtheid kan in de loop van de tijd achteruitgaan.
Metabole gezondheid

Deze veranderingen kunnen beïnvloeden hoe je lichaam bloedsuiker, bloedvetten en energie regelt.

  • Hogere bloedsuiker en insulineresistentie
  • Hogere bloedvetten
  • Veranderingen in je energieregulatie
  • Minder energie
  • Meer hersenmist
  • Minder fysieke capaciteit

Dat kan op zijn beurt beïnvloeden hoe je je voelt en presteert, en sommige van dezelfde problemen versterken: een vicieuze cirkel.

Waarom visceraal vet belangrijk is

Visceraal vet is niet zomaar opgeslagen energie. Te veel ervan hangt sterk samen met een slechtere metabole gezondheid: hoe goed je lichaam bloedsuiker, insuline, vetten en energie reguleert.

Werken die systemen minder goed, dan stijgt het risico op insulineresistentie, diabetes type 2, leververvetting en hart- en vaatziekten. Daarom kunnen twee mensen met hetzelfde gewicht en dezelfde BMI er metabool heel verschillend voor staan.

Lees meer over visceraal vet

Meet wat stress kan veranderen

We meten met DEXA het viscerale vet en je lichaamssamenstelling, naast vetvrije massa en botdichtheid, met knijpkracht erbij voor je spierfunctie: objectieve informatie in plaats van gewicht, BMI of één losse cortisolmeting.

3 metingenVisceraal vet, spiermassa en botdichtheid uit één scan.
Tekening van een romp met doorzichtige huid: de organen met geel visceraal vet eromheen, en een laag onderhuids vet onder de huid.
Rond je organenVisceraal vet

Vet dat diep rond je organen zit. Te veel visceraal vet is een vroeg waarschuwingssignaal dat je stofwisseling minder goed gaat werken, onder meer bij het regelen van bloedsuiker, vetten, cholesterol en energie. Dat verhoogt het risico op het metabool syndroom, dat voorkomt bij minstens 1 op de 4 mensen met een normaal gewicht.

Meer over visceraal vet
Tekening van de spieren van het bovenbeen en de heup, met de omtrek van het lichaam eromheen.
Armen, benen, rompSpiermassa en kracht

Spieren helpen je om sterk en actief te blijven en lichamelijk veel te kunnen naarmate je ouder wordt. Ze spelen ook een belangrijke rol bij het regelen van je bloedsuiker. Vanaf de middelbare leeftijd kan je spierkracht met ongeveer 14 tot 16% per tien jaar afnemen. Als je je spiermassa en kracht behoudt, kun je blijven bewegen, reizen en zelfstandig leven. Beide hangen sterk samen met een betere gezondheid op lange termijn en een langer leven.

Meer over spiermassa
Tekening van het bekken, de heupgewrichten, de dijbenen en de onderrug, met de omtrek van het lichaam eromheen.
Heup en wervelkolomBotdichtheid

Je botdichtheid laat zien hoe sterk je botten zijn. Met sterke botten blijf je actief en zelfstandig als je ouder wordt, terwijl een lagere botdichtheid de kans op botbreuken vergroot. Omdat botverlies meestal zonder klachten verloopt, kan een botbreuk het eerste teken zijn dat je botten zwakker worden. Ongeveer de helft van de volwassenen van 50 jaar en ouder heeft een minder goede botgezondheid.

Meer over botdichtheid

Visceraal vet zie je niet in de spiegel

Je kunt slank zijn, een stabiel gewicht houden en tóch vet opbouwen rond je organen. Met een DEXA-scan meten we visceraal vet direct, naast je spiermassa en je botdichtheid. We zetten je uitslag in de context van je leeftijd en combineren die met je gezondheidsvragenlijst, om te zien waar ruimte voor verbetering zit.

Is de straling veilig?

Een DEXA-scan gebruikt een heel lage dosis röntgenstraling, doorgaans vergelijkbaar met een paar uur natuurlijke achtergrondstraling. Elke aanvraag wordt vóór de scan beoordeeld door een BIG-geregistreerde arts.

Kan ik een DEXA-scan krijgen als ik zwanger ben?

Nee. Ook al is de stralingsdosis heel laag, tijdens een zwangerschap maken we geen DEXA-scan. In de vragenlijst vragen we daarnaar voordat je een afspraak kunt maken.

Heb ik een injectie of contrastmiddel nodig?

Nee. Een DEXA-scan is volledig niet-invasief en pijnloos. Er komen geen injecties, naalden of contrastmiddelen aan te pas. Je ligt een paar minuten stil op de open scantafel terwijl de scanner over je heen beweegt.

Kan iedereen een DEXA-scan krijgen?

Een DEXA-scan is niet voor iedereen geschikt. Voordat je een afspraak maakt, stellen we je een paar vragen en beoordeelt een BIG-geregistreerde arts je aanvraag, om zeker te weten dat de scan bij je past. Is er iets onduidelijk, dan nemen we contact met je op voordat we je afspraak bevestigen.

Waarom heb ik een medische indicatie nodig voor een DEXA-scan?

Een DEXA-scan gebruikt een zeer lage dosis röntgenstraling en valt daarom onder de regels voor medische stralingstoepassingen. Dat betekent dat we niet scannen alleen omdat iemand graag wil weten hoe zijn lichaam is samengesteld. Er moet een passende medische indicatie zijn.

Bij Vitary kan dat bijvoorbeeld overgewicht zijn, of signalen dat je mogelijk meer visceraal vet hebt dan je zou verwachten, veel vetvrije massa bent kwijtgeraakt of een lage botdichtheid hebt, ook als je BMI binnen het normale bereik valt. Factoren die daarbij een rol kunnen spelen zijn veranderingen rond je taille, aanhoudende vermoeidheid, slecht herstel of slecht slapen, minder goed tegen inspanning kunnen, sterke trek in eten, de menopauze, langdurige stress of metabole waarden zoals een verhoogde bloeddruk, bloedsuiker of cholesterol.

Voordat je een afspraak maakt, vul je een korte gezondheidsvragenlijst in. Een BIG-geregistreerde arts beoordeelt je antwoorden en bepaalt of een DEXA-scan bij je past.

Is er geen medische indicatie, dan doen we de scan niet.

Stellen jullie een medische diagnose of geven jullie een behandeling?

Nee. Vitary stelt geen medische diagnoses en geeft geen medische behandeling.

We gebruiken je metingen, samen met informatie over je leefstijl, je doelen en je gezondheid, om een persoonlijk actieplan te maken. We helpen je je uitslag te begrijpen, laten zien waar een verandering waarschijnlijk het meeste effect heeft, en vertalen wat wetenschappelijk bekend is naar praktische mogelijkheden die bij je leven passen.

Onze leefstijladviezen gaan over onderwerpen als voeding, beweging, omgaan met stress, slaap en herstel. Ze zijn bedoeld om je gezondheid en welzijn te ondersteunen, niet om een medische diagnose of behandeling te vervangen.

Vraagt een uitslag om medische beoordeling, diagnose of behandeling, dan raden we je aan dat met je huisarts of een andere bevoegde zorgverlener te bespreken. Waar gespecialiseerde begeleiding bij je leefstijl helpt, kunnen we je aanraden met een passende professional te werken, zoals een diëtist, fysiotherapeut of personal trainer.

Wat is het verschil tussen een DEXA-scan en een MRI?

Ze beantwoorden heel verschillende vragen. Een MRI van het hele lichaam maakt gedetailleerde beelden van organen en weefsels en kan structurele afwijkingen aan het licht brengen die nader medisch onderzoek vragen. Een DEXA-scan bij Vitary is geen diagnostische scan en is niet bedoeld om kanker of andere ziekten op te sporen: hij meet je lichaamssamenstelling en je botgezondheid (vetmassa, visceraal vet, vetvrije massa en botdichtheid). Het doel is niet om verborgen ziekte te vinden, maar om te weten waar je nu staat op deze specifieke waarden en aan welke kanten van je gezondheid je kunt werken.

Kan een DEXA-scan kanker of andere ziekten opsporen?

Nee. Een DEXA-scan van je lichaamssamenstelling is geen kankeronderzoek en geen diagnostische scan van je hele lichaam. Hij meet je lichaamssamenstelling en je botdichtheid, en is niet gemaakt om tumoren of afwijkingen in je organen op te sporen.

Waarom niet gewoon een weegschaal of een slimme vetmeter?

Een weegschaal geeft één getal voor je hele lichaam, en dat getal zegt niet of je vet of spiermassa bent kwijtgeraakt, of dat je botdichtheid laag is. Een bio-impedantiemeter, zoals in een slimme weegschaal, stuurt een kleine stroom door je lichaam en schat de verdeling op basis van hoe makkelijk die stroom erdoor gaat. Die schatting verschuift met hoeveel je die dag hebt gedronken, gegeten of getraind. Een DEXA-scan meet de weefsels apart en per lichaamsdeel, en kan dus laten zien wáár vet zit, niet alleen hoeveel.

Hoe nauwkeurig is DEXA?

DEXA geldt als een van de nauwkeurigste en klinisch best onderbouwde methoden om lichaamssamenstelling en botdichtheid te meten. Het pikt relatief kleine veranderingen in vetmassa en vetvrije massa op, en is daardoor vooral geschikt om veranderingen in de loop van de tijd te volgen. Voor een vervolgscan raden we aan zo veel mogelijk onder vergelijkbare omstandigheden te meten.

Welk type DEXA-scanner gebruiken jullie?

We gebruiken een Hologic Horizon A, een DEXA-systeem van klinische kwaliteit dat wereldwijd wordt gebruikt in ziekenhuizen, klinieken en onderzoekscentra.

Hij meet met een zeer lage dosis röntgenstraling je lichaamssamenstelling en je botdichtheid. Bij de lichaamssamenstelling kunnen we zo vetmassa onderscheiden van vetvrije massa, en een schatting maken van het viscerale vet rond de organen in je buik.

De scan zelf duurt maar een paar minuten en is volledig niet-invasief: geen injecties, geen contrastmiddel en geen gesloten scanner.

Hoe kom ik bij Vitary?

Vitary zit aan het Bos en Lommerplantsoen 3F in Amsterdam en is goed bereikbaar met de auto, de fiets en het openbaar vervoer; meerdere tram- en bushaltes liggen op loopafstand. Kom je met de auto, dan kun je parkeren in Parking Bos en Lommerplantsoen direct achter het gebouw. Je rijdt door de slagboom naar binnen en betaalt bij het uitrijden.

Hoe bereid ik me voor op de scan?

Je hoeft je niet speciaal voor te bereiden. Drink zoals je gewend bent, en vermijd vlak van tevoren een heel grote maaltijd of zware inspanning. Bij een vervolgmeting geldt: hoe meer de omstandigheden op die van de vorige scan lijken, hoe zinvoller de vergelijking.

Wat kan ik het beste aantrekken?

Voor een nauwkeurige meting scannen we je in je ondergoed. Zorg dat er geen metaal zit in het gebied dat gescand wordt, zoals een beugel-bh of sieraden. Draag dus ondergoed zonder metaal, en doe sieraden en piercings af vóór de scan.

Hoe lang duurt de afspraak?

Je afspraak duurt ongeveer 45 minuten. De DEXA-scan zelf duurt maar een paar minuten. Het grootste deel van je bezoek nemen we je uitslag met je door en vertalen we die naar praktische, persoonlijke vervolgstappen.

Wanneer krijg ik mijn uitslag?

Je ziet en bespreekt je uitslag tijdens dezelfde afspraak. We leggen uit wat de metingen voor jou betekenen en vertalen ze naar persoonlijke vervolgstappen. Je DEXA-verslag krijg je mee naar huis.

Wordt het vergoed door de verzekering?

De DEXA-analyse van Vitary is een gezondheidsdienst die je zelf betaalt. Voor zover wij weten wordt die op dit moment niet vergoed door Nederlandse zorgverzekeraars. De prijs omvat je DEXA-scan, de beoordeling door de arts, je uitslag en persoonlijk advies.

Wie voert de scan uit?

Je scan wordt gemaakt door een opgeleid lid van het Vitary-team. Een BIG-geregistreerde arts beoordeelt je aanvraag vooraf en houdt het medisch toezicht dat daarbij vereist is.

We bekijken wat we vinden in het licht van je leeftijd, je leefstijl, je slaap en je doelen, en vertalen dat naar praktische stappen voor beweging, voeding, herstel en stress.

Plan je DEXA-consult
  • Startersactie €199, tot en met 31 december, daarna €299.alles inbegrepen